Afganistan: Afganistan i Afgaczycy - przez Herat do Kabulu

Dla człowieka, który odnajduje piękno w wielkich przestrzeniach – stepach, górach czy jeziorach, Afganistan jest wymarzonym miejscem. Na mapie świata to kraj wyjątkowy, to deser, łakomy kąsek, który osobiście posmakowałem, do którego często wracałem i nadal wracam wspomnieniami.

Jeden dzień z podróży po Afganistanie

Podczas pobytu w Kabulu odłączyłem się od grupki dziennikarzy i odbyłem dwie samotne krótkie podróże. Moim celem była słynna dolina Pandższir – miejsce działalności i wiecznego spoczynku Ahmeda Szacha Massuda, oraz Dżalalabad – strategiczna twierdza strzegąca drogi do Pakistanu.

Na wyciągnięcie ręki

Przez kamienie i łąki, czyli Gorgany i Poonina Krasna
Co mogliśmy robić, zawieszeni między studiami a jakąkolwiek pracą, z paroma groszami w kieszeni i kilkoma tygodniami wolnego czasu? Decyzja nie była trudna. Jedziemy w góry, oczywiście na Ukrainę, bo blisko, tanio, a nawet nieco egzotycznie. Cel naszej górskiej włóczęgi to Gorgany i leżąca na Zakarpaciu Połonina Krasna.

Być czy nie być Pasztunem?: O poszukiwaniu tożsamości afgańskiej

W zbiorze afgańskich przysłów w języku paszto jest jedno, które może stanowić próbę określenia tożsamości: Paszto kawa ka te Pasztun je, czyli ‘rób paszto, jeśli jesteś Pasztunem’. Odzwierciedla ono charakterystyczny dla Pasztunów sposób definiowania własnej tożsamości wyrażanej w działaniu. Jeśli jesteś Pasztunem, to postępuj jak Pasztun – rób paszto! W takim ujęciu tożsamość nie jest bynajmniej czymś statycznym, danym raz na zawsze. Nie. Należy ją potwierdzać czynem, postawą, dbać o nią, pielęgnować ją, bo w niej jest ukryty honor, duma, sacrum.

Na górze: Noszak

Hindukusz – łańcuch górski ciągnący się równoleżnikowo na przestrzeni ponad 1000 km należy do najwyższych gór świata. Tylko w Himalajach i Kara-korum znajduje się więcej szczytów o wysokości ponad 7000 metrów. Prawie w całości położony jest w Afganistanie. Dominujące szczyty Hindukuszu usytu-owane są w jego wschodniej części. Najwyższy szczyt Hindukuszu Tirich Mir ma wysokość 7706 m i leży całkowicie na terytorium Pakistanu.

Wyprawa: Lot AN-2

Lubię planować podróż trasą, o której przeczytałem w książce. Zeszłej zimy czytałem wspomnienia Beryl Markham, która w 1935 r. latała małymi samolotami nad Afryką, w rejonie jeziora Wiktorii. Wydawało mi się, że dziś nie można już tego przeżyć. Teraz wsiadamy do samolotu w Europie i lądujemy w Nairobi, Kigali czy w Entebbe. Samolot leci na wysokości 12 000 metrów z prędkością 800–900 km/godz. Widoki może ciekawe, o ile trafi się bezchmurne niebo, ale tak naprawdę to trudno rozpoznać, co jest na dole, jeśli się nigdy nie oglądało podobnego krajobrazu z bliska.

Kierunek globtrotera: Wyspy Gili - kraina bez policji

Jeśli są gdzieś jeszcze wyspy szczęśliwe, których nie przejęła we władanie machina turystyki masowej, to właśnie tu, na ciepłych wodach Oceanu Indyjskiego. Gili Islands to trzy perełki wśród ponad siedemnastu tysięcy wysp i wysepek indonezyjskiego archipelagu.

Podróże i medycyna: Praktyki szamaskie

Szamanizm w klasycznej postaci polega na wprowadzeniu się w stan zmienionej świadomości. Praktyki szamańskie znane są od najdawniejszych czasów. Postać szamana w kulturach pierwotnych była utożsamiana z pozycją duchowego lidera: czarownika, wizjonera, maga, wieszcza i proroka, a także uzdrawiacza leczącego choroby ciała i duszy, strażnika równowagi fizycznej i psychicznej społeczności, pośrednika między człowiekiem a siłami nadprzyrodzonymi. Obdarzeni zdolnością wprowadzania się w trans ekstatyczny potrafią wyjaśniać świat animistyczny językiem zrozumiałym dla każdego.

Muzyka Wysp Zielonego Przyldka

Podobno kiedyś Pan Bóg, przejęty nagłym uczuciem smutku i nostalgii, zapłakał i ułożył pieśń. Łzy spadły na wody na ziemi. Tak powstała morna i Wyspy Zielonego Przylądka.

Rozmowa: Andrzej Piętowski

Z Andrzejem Piętowskim rozmawiam w siedzibie kajakarskiego klubu "Bystrze" w Krakowie. To właśnie stąd, w 1979 r, jako student wyruszył na klubową wyprawę, która tak na prawdę trwa do dzisiaj. Wyjeżdżając z Krakowa Andrzej Piętowski nie wiedział, że wkrótce zostanie szefem wyprawy, która jako pierwsza odkryje, że kanion rzeki Colca jest najgłębszy na świecie i w dodatku jako pierwsza w historii pokona go kajakiem i pontonem. Nie przypuszczał, że po latach poprowadzi wyprawę ustalającą ostatecznie miejsce narodzin Amazonki. Nie wiedział też, że za granicą pozostanie już na stałe.